- Menningarsaga
- Byggingarsaga



































 

Menningarsaga Freyjulundar

Ašalheišur S. Eysteinsdóttir og Jón Laxdal Halldórsson festu kaup į Freyjulundi ķ byrjun įrs 2004. Fram aš žeim tķma įtti hśsiš sér langa sögu sem Žinghśs , skóli og félagsheimili Arnarneshrepps.



Ungmennafélag Möšruvallasóknar og Arnarneshreppur sameinušust um aš byggja žinghśs į landi Grundar ķ Arnarneshreppi įriš 1914. Fyrsti hluti hśssins var einn salur meš žremur stórum gluggum į sušurhliš. 1. Nóvember 1914 var fyrsti fundur ungmennafélagsins haldinn ķ hśsinu en žį skrifar fundarritarinn stoltur “fundur haldinn ķ hinu nżja fundahśsi”. Žaš kemur fram ķ fundabók félagsins aš Sigtryggur Jónsson timburmeistari į Akureyri hafi gert teikningu aš hśsinu en sķšar eru fundarmenn meš ašra teikningu ķ höndunum, lķtillega frįbrugšna žeirri fyrri. Ekki kemur fram eftir hvorri var byggt en žar segir aš talaš var viš Sigtrygg um aš annast bygginguna.

Flest bendir til žess aš byggt hafi veriš viš hśsiš įriš 1927. Žį var bśiš aš stofna kvenfélagiš Freyju. Įętlašur kostnašur var 4000 kr. En hreppurinn lagši til helminginn, ungmennafélagiš og kvenfélagiš 1000 kr. Hvort félag. Byggt var austanviš hśsiš hęš og kjallari. Margir hafa komiš aš mįli viš Ašalheiši og Jón meš sögur frį fyrri tķš, žar į mešal fengust žęr upplżsingar aš ķ fyrstu hafi kjallarinn veriš notašur sem hestageymsla og ekki veriš menngengur. Sķšar žegar skólahald hófst hafi kjallarinn veriš grafinn nišur og žar innréttuš tvö herbergi. Kemur žaš einnig heim og saman viš žį stašreynd aš veggirnir ķ kjallaranum nįšu ekki nišur į gólfplötu. Ekki fundust nįkvęmar upplżsingar um hvenęr skólahald hófst į Grund, en farskóli var ķ sveitinni og viršist hafa veriš kennt į Möšruvöllum, Hjalteyri, Grund/Reistarį og öšrum bęjum allt frį 1916. Lķklega hófst fast skólahald ķ hśsinu um 1930 og lagšist af 1948 žegar Hjalteyrarskóli var vķgšur.

Į haustdögum 1956 var svo žrišji hluti Freyjulundar vķgšur. Byggt var vestan viš salinn kaffiašstaša, eldhśs, fatahengi, salerni og forstofa. Samtals voru žessar žrjįr byggingar oršnar aš stęršar félagsheimili 22 metrar aš lengd meš sex hįum og glęsilegum gluggum į sušurhliš. Ķ félagsheimilinu Freyjulundi voru haldin dansiböll, žorrablót, ęttarmót, settar upp leiksżningar og haldnir tónleikar. Einnig fundir żmiskonar, bingó og spilakvöld, réttarkaffi og hvaš eina sem viš kom menningu hreppsins. Samhliša uppbyggingu hśssins ręktušu konurnar ķ kvennfélaginu Freyju upp myndarlegan trjįlund noršvestan viš žaš, Freyjulundinn sjįlfan. Eldri ķbśar Arnarneshrepps muna vel glešistundir ķ Freyjulundi žar sem žeir gįtu menntast, notiš menningar og ófįir fundu sér lķfsförunaut į rómantķskum sumarkvöldum. Žetta išandi lķf skildi eftir sig yndislegan anda ķ Freyjulundi sem įriš 2004 fékk sķna fjóršu višbyggingu og alsherjar endurbętur.

Ašalheišur S. Eysteinsdóttir og Jón Laxdal Halldórsson hófu endurbętur į Freyjulundi 1. Jślķ 2004. Žį var bśiš aš fį samžykki viškomandi ašila fyrir breytingu félagsheimilis ķ ķbśšarhśs og vinnustofu listamanna. Hśsiš hafši veriš dęmt ónżtt, sem žżddi višgeršir og endurnżjun į öllu sem viškemur einu hśsi. Žaš var Logi Einarsson arkitekt sem teiknaši endurbętur og 50 fermetra višbyggingu noršan viš hśsiš ķ samrįši viš Ašalheiši. Ólafur Svanlaugsson var byggingarmeistari. Višbyggingin er tvö svefnherbergi, žvķ eins og Jón benti réttilega į voru engin svefnherbergi ķ félagsheimilum, geymsla og svalir į efri hęš austurgafls. Einnig lķtil geymsla undir svölum. Allt er hśsiš oršiš 305 fermetrar.

Breytingar sem geršar voru į eldra hśsnęši eru eftirfarandi. Į vesturgafli var bķslagi viš śtidyr lokaš og bśin til fremri forstofa meš tvöfaldri śtidyrahurš sem snżr ķ sušur. Eldhśs og boršstofa lįtin halda sér en lokaš fyrir fatahengi og žar fengiš stórt og gott herbergi. Tvö salerni kvenna og karla brotin nišur og sameinuš ķ eitt stórt. Žil sem skildi af sviš og nišurgöngu um stiga var lįtiš hverfa og hurš gerš śt į svalir ķ noršur. Einnig var gerš stór vöruhurš śr einum af salargluggunum. Į nešri hęš heldur herbergjaskipan sér ž.e.a.s. tvö herbergi, geymsla, hol og bašherbergi. Sumariš 2004 var einstaklega gott til hśsbygginga, varla rigndi jślķ, įgśst og september en žį tóku viš haustvešur. Rįšnir voru išnašarmenn til uppbyggingarinnar en Ašalheišur, sonur hennar Arnar og Jón unnu alla daga meš žeim. Fjöldi vina og vandamanna lögšu einnig hönd į plóg, en Logi Einarsson, Ólafur Svanlaugsson, Sölvi Ingólfsson, Elli, Stefįn Pįlsson, Jósteinn, Kristjįn Jósteinsson, Snorri Eyfjörš Arnaldsson og Joris Rademaker eiga sérstakar žakkir skyldar.

Oft skapašist skemmtileg stemning sunnan undir vegg ķ vešurblķšunni yfir kaffiborši eša grillušum pylsum. Margt er ķ mörgu, t.d. hringdi Jón ķ Bjarna gamla mśrara į Akureyir til aš fį uppskrift af steipu ( 2 fötur sandur – 1 fata sement – 1 fata vatn ). Heimspekingarnir og vinirnir Jón og Siguršur Ólafsson hręršu sķšar steypu og helltu ķ uppslįtt af grunninum sem Snorri tengdasonur sló upp meš ašstoš Ašalheišar. Fleiri veggjum var slegiš upp gólf og žakplötur steyptar og alltaf tók hśsmóširin į móti steypunni į bleikum strigaskóm. Gengiš var ķ öll verk og ef žekkingin var ekki til stašar var leitaš eftir leišsögn sem skilaši alltaf žeim įrangri sem til var ętlast, hvort sem var aš jįrnabinda, pśssa upp salargólfiš, einangra aš utan eša kveikja į jaršvegsžjöppu. Endurnżja žurfti allar lagnir til og frį hśsi. Eftir miklar vangaveltur um aš bora eftir köldu vatni sem reyndist óhemju dżrt, var fariš ķ aš śtbśa vatnsveitu śr Reistarįnni. Heita vatniš var komiš aš hśsvegg frį Hjalteyri.

Žaš var kalt į haustdögum og stefnt aš žvķ aš klįra fyrir jól. Išnašarmenn unnu af kappi viš aš brjóta og saga śt huršar og gluggaop, mśra, flķsaleggja, setja ķ glugga og huršir, leggja rafmagns og vatnslagnir, į mešan heimilisfólk mįlaši, panelklęddi og pśssaši gólf. Ašalheišur, Jón , Arnar og Brįk fluttu inn ķ Freyjulund 16. des 2004. Lįra Įgśsta Ólafsdóttir skjalavöršur hjį Hérašsskjalasafni Akureyrar tók saman upplżsingar um Freyjulund į sķšustu öld. Žeir sem bśa yfir betri upplżsingum um Freyjulund eru vinsamlegast bešnir um aš koma žeim į framfęri viš Ašalheiši. Einnig vęri gaman aš fį persónulegar frįsagnir.